Προσεγγίζοντας Τόπους Σκοτεινής Πολιτιστικής Κληρονομιάς μέσω της Εικαστικής Δημιουργίας: Το Πρόγραμμα ECHO (European Cultural Heritage Onstage)

Νικόλαος Γ. Πασαμήτρος, Βερονίκη Θ. Κρικώνη


Η πολιτιστική κληρονομιά, ως αντικείμενο χρήσης και κυριότητας, δύναται να θεαθεί υπό διαφορετικά πλαίσια που οδηγούν σε διαφορετικές πολιτικές χρήσεις. Τα κυρίαρχα πλαίσια της εθνικής και της οικουμενικής αντίληψης, όπως προκύπτουν από τις χρήσεις των κρατών και των διεθνών οργανισμών αντίστοιχα, έχουν επικριθεί για τον αποκλεισμό και την περιθωριοποίηση των υπο-εθνικών ομάδων και υποομάδων. Οι κριτικές προσεγγίσεις καλούν για συμπερίληψη των ομάδων αυτών και για εμπλοκή των κοινοτήτων στην διαχείριση της κληρονομιάς και τη διεύρυνση των αντιλήψεων περί άυλης κληρονομιάς ώστε να ανταποκρίνονται στις εγχώριες ανάγκες. Το παρόν άρθρο καταπιάνεται με το δημιουργικό πρόγραμμα ECHO ως παράδειγμα εναλλακτικής προσέγγισης της σκοτεινής πολιτιστικής κληρονομιάς που στόχευσε στον αναστοχασμό συλλογικών τραυματικών εμπειριών ευρωπαϊκών/βαλκανικών κοινοτήτων μέσα από την καλλιτεχνική δημιουργία. Το πρόγραμμα ECHO είχε σημαντικό αντίκτυπο στις εγχώριες κοινότητες και στους εμπλεκόμενους καλλιτέχνες. Ταυτόχρονα υπόκειντο σε περιορισμούς που σχετίζονται με την ίδια τη φύση του προγράμματος. Συγκεκριμένα το πρόγραμμα ECHO θα μπορούσε να αποτελέσει οδηγό εναλλακτικών προσεγγίσεων που προωθεί μια πολυεπίπεδη οπτική της  κληρονομιάς ως τοπική και ταυτόχρονα βαλκανική και Ευρωπαϊκή, και γενικά φαίνεται ότι τέτοιου είδους δημιουργικά προγράμματα θα μπορούσαν να διαμορφώσουν εναλλακτικές θεάσεις της κληρονομιάς με γνώμονα την εγχώρια κυριότητα και τη μη-εθνοκεντρική αντίληψη και χρήση της.

Πλήρες Κείμενο:



Alexander, J. C., 2016. Culture trauma, morality and solidarity: The social construction of ‘Holocaust’ and other mass murders. Thesis Eleven, 132(1), pp. 3-16.

Baker, B. A., 2006. Art Speaks in Healing Survivors of War. Journal of Aggression, 12(1-2), pp. 183-198.

Barath, A., 2003. Cultural Art Therapy in the Treatment of War Trauma in Children and Youth: Projects in the Former Yugoslavia. Στο: S. Krippner & T. M. McIntyre, επιμ. The Psychological Impact of War Trauma on Civilians: An International Perspective. Westport: Praeger, pp. 155-170.

Bennett, J., 2005. Empathic Vision: Affect, Trauma, and Contemporary Art. Stanford: Stanford University Press.

Biennale of Western Balkans, 2019. International Museum Day ICOM · The future of tradition: bowb.org. [Ηλεκτρονικό]

Available at: https://bowb.org/icombowb-2019-en/

[Πρόσβαση 30 May 2020].

Biran, A., Poria, Y. & Gila, O., 2011. Sought Experiences at (Dark) Heritage Sites. Annals of Tourism Research, 38(3), pp. 820-841.

Blake, J., 2000. On Defining the Cultural Heritage. International and Comparative Law Quarterly, 49(1), pp. 61-85.

Connerton, P., 1989. How Societies Remember. Cambridge: Cambridge University Press.

Dinitto, R., 2014. Narrating the cultural trauma of 3/11: the debris of post-Fukushima literature and film. Japan Forum, 26(3), pp. 340-360.

Edwards, J., 2016. Humanity, human rights, and the creative arts therapies. The Arts in Psychotherapy, Τόμος 49, pp. A1-A2.

Eyerman, R. & Bartmanski, D., 2019. The Worst Was the Silence: The Unfinished Drama of the Katyn Massacre. Στο: R. Eyerman, επιμ. Memory, Trauma and Identity. Cham: Palgrave Macmillan, pp. 111-142.

Fuchs, A., 2008. Phantoms of War in Contemporary German Literature, Films and Discourse: The Politics of Memory. Hampshire: Palgrave Macmillan.

Inter Alia, 2017. European Cultural Heritage Onstage (ECHO) Application. Athens: Inter Alia.

Inter Alia, 2019a. ECHO: InterAliaProject.com. [Ηλεκτρονικό]

Available at: https://drive.google.com/file/d/1AFG7WUk4CvLr8obmud-83owwfshE5nPX/view

[Πρόσβαση 29 May 2020].

Inter Alia, 2019b. Impact Analysis ECHO, Athens: Inter Alia.

Inter Alia, 2019. ECHO: InterAliaProject.com. [Ηλεκτρονικό]

Available at: https://www.interaliaproject.com/news.php?id=213

[Πρόσβαση 29 May 2020].

Kalmanowitz, D. & Ho, R. T., 2016. Out of our mind. Art therapy and mindfulness with refugees, political violence and trauma. The Arts in Psychotherapy, Τόμος 49, pp. 57-65.

Kellerman, N. P., 2013. Epigenetic transmission of Holocaust Trauma: Can nightmares be inherited?. Israel Journal of Psychiatry and Related Sciences, 50(1), pp. 1-9.

Khosroshahibonab, M. & Kermani, M. H., 2017. A Study of the Representation of Individual and Collective Trauma Resulting from Two World Wars in Art with a Look at the Works of Two German Painters. The Scientific Journal of NAZAR research center (Nrc) for Art, Architecture & Urbanism, 14(52), pp. 5-18.

Kirmayer, L. J., Gone, J. P. & Moses, J., 2014. Rethinking Historical Trauma. Transcultural Psychiatry, 51(3), pp. 299-319.

Kockel, U., 2010. Re-Visioning Europe: Frontiers, Place Identities and Journeys in Debatable Lands. Hampshire: Palgrave Macmillan.

Lemay-Hébert, N., 2013. Critical Debates on Liberal Peacebuilding. Civil Wars, 15(2), pp. 242-252.

Lowenthal, D., 1998. The Heritage Crusade and the Spoils of History. Cambridge: Cambridge University Press.

Menzies, P., 2010. Intergenerational Trauma from a Mental Health Perspective. Native Social Work Journal, Τόμος 7, pp. 63-85.

Meskell, L., 2013. UNESCO's World Heritage Concention at 40: Challenging the Economic and Political Orderof International Heritage Conservation. Current Anthropology, 5(4), pp. 483-494.

NSUZIVO, 2019. Multimedijalna izložba EHO 77 u Kulturnoj stanici Svilara: NSUZIVO.rs. [Ηλεκτρονικό]

Available at: https://nsuzivo.rs/novi-sad/multimedijalna-izlozba-eho-77-u-kulturnoj-stanici-svilara

[Πρόσβαση 30 May 2020].

Pasamitros, N., 2018. Cultural Heritage: Contested Perspectives and Strategies in Kosovo. Στο: I. Armakolas, και συν. επιμ. State-building in post-independence Kosovo: Policy Challenges and Societal Considerations. Pristina: Kosovo Foundation for Open Society, pp. 291-310.

Samuels, K. L., 2014. Academia Website: What is Cultural Heritage? Mapping a Concept, Integrating Fields. [Ηλεκτρονικό]

Available at: https://www.academia.edu/6638341/What_is_Cultural_Heritage_Mapping_a_Concept_Integrating_Fields

[Πρόσβαση 22 August 2016].

Sfera International, 2018a. Intercultural evening at atelier SOLAK: SferaInternational.org. [Ηλεκτρονικό]

Available at: https://sferainternational.org/intercultural-evening-at-atelier-solak/

[Πρόσβαση 30 May 2020].

Sfera International, 2018b. SFEST festival: SferaInternational.org. [Ηλεκτρονικό]

Available at: https://sferainternational.org/sfest-festival/

[Πρόσβαση 29 May 2020].

Sfera International, 2018. Coffee with Artists: SferaInternational.org. [Ηλεκτρονικό]

Available at: https://sferainternational.org/coffee-with-artists/

[Πρόσβαση 30 May 2020].

Smith, L., 2006. Uses of Heritage. London: Routledge.

Smith, L., 2009. Class, Heritage and the Negotiation of Place. s.l., s.n.

Smith, L., 2015. Intangible Heritage: A challenge to the Authorised Heritage Discourse. Revista D'Etnologia de Catalunya, Τόμος 40, pp. 133-142.

Stone, P. R., 2006. A dark tourism spectrum: Towards a typology of death and macabre related tourist sites, attractions and exhibitions. Tourism: An Interdisciplinary International Journal, 54(2), pp. 145-160.

UNESCO, 1992-2020. The Criteria for Selection: UNESCO. [Ηλεκτρονικό]

Available at: https://whc.unesco.org/en/criteria/

[Πρόσβαση 16 May 2020].

Van Brabant, K., 2010. Peacebuilding How? Broad Local Ownership, Geneva: International Peace Alliance.

Δεμερτζής, Ν., 2011. Ο ελληνικός Εμφύλιος ως πολιτισμικό τραύμα. Επιστήμη και Κοινωνία: Επιθεώρηση Πολιτικής και Ηθικής Θεωρίας, Τόμος 28, pp. 81-109.

ΕΣΔΙΑΠΟΚ, 2020. Απολογισμός για το 5ο συνέδριο της ΕΣΔΙΑΠΟΚ: esdiapok.blogspot.com. [Ηλεκτρονικό]

Available at: http://esdiapok.blogspot.com/2020/05/5.html

[Πρόσβαση 30 May 2020].

DOI: https://doi.org/10.26220/csch.3351

View Counter: Περίληψη | 389 | times, and PDF | 124 | times

Εισερχόμενη Αναφορά

  • Δεν υπάρχουν προς το παρόν εισερχόμενες αναφορές.

Copyright (c) 2023 Νικόλαος Γεώργιος Πασαμήτρος

Creative Commons License
Η χρήση του περιεχομένου καθορίζεται από την άδειαCreative Commons Attribution 4.0 International License.

Κ.Μ.Π.Κ.| ISSN: 2944-9839 | Ε.Σ.ΔΙΑ.ΠΟ.Κ.

Πασιθέη | Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης | Πανεπιστήμιο Πατρών